Çocuk düşürtme suçu Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 99. maddesinde düzenlenmiştir. Gebeliğin hukuka aykırı şekilde sonlandırılmasını kapsayan bir suç tipidir. Bu suçun oluşumu mağdurun rızasının bulunup bulunmaması, gebelik süresi ve suçun faili gibi çeşitli faktörlere bağlıdır. Makalemizde çocuk düşürtme suçunun hukuki tanımı, unsurları ve cezai yaptırımları detaylı şekilde ele alınacaktır.
ÇOCUK DÜŞÜRTME SUÇUNUN TANIMI VE UNSURLARI
“(1) Rızası olmaksızın bir kadının çocuğunu düşürten kişi, beş yıldan on yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(2) Tıbbi zorunluluk bulunmadığı halde, rızaya dayalı olsa bile, gebelik süresi on haftadan fazla olan bir kadının çocuğunu düşürten kişi, iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Bu durumda, çocuğunun düşürtülmesine rıza gösteren kadın hakkında bir yıla kadar hapis veya adlî para cezasına hükmolunur.
(3) Birinci fıkrada yazılı fiil kadının beden veya ruh sağlığı bakımından bir zarara uğramasına neden olmuşsa, kişi altı yıldan oniki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır; fiilin kadının ölümüne neden olması halinde, onbeş yıldan yirmi yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
(4) İkinci fıkrada yazılı fiil kadının beden veya ruh sağlığı bakımından bir zarara uğramasına neden olmuşsa, kişi üç yıldan altı yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır; fiilin kadının ölümüne neden olması halinde, dört yıldan sekiz yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
(5) Rızaya dayalı olsa bile, gebelik süresi on haftayı doldurmamış olan bir kadının çocuğunun yetkili olmayan bir kişi tarafından düşürtülmesi halinde; iki yıldan dört yıla kadar hapis cezasına hükmolunur. Yukarıdaki fıkralarda tanımlanan diğer fiiller yetkili olmayan bir kişi tarafından işlendiği takdirde, bu fıkralara göre verilecek ceza, yarı oranında artırılarak hükmolunur.
(6) Kadının mağduru olduğu bir suç sonucu gebe kalması halinde, süresi yirmi haftadan fazla olmamak ve kadının rızası olmak koşuluyla, gebeliği sona erdirene ceza verilmez. Ancak, bunun için gebeliğin uzman hekimler tarafından hastane ortamında sona erdirilmesi gerekir.”
Çocuk düşürtme suçu kadının rızası olmaksızın ya da belirli şartlara aykırı şekilde gebeliğin sonlandırılması anlamına gelir. Suçun temel unsurları şunlardır:
- Fiil: Suç gebeliğin hukuka aykırı olarak sona erdirilmesiyle gerçekleşir.
- Fail: Suç gebeliği sonlandıran kişi tarafından işlenir. Yetkisiz kişiler tarafından gerçekleştirilmesi cezayı artırıcı bir etkendir.
- Mağdur: Mağdur, gebeliği sonlandırılan kadındır.
- Manevi Unsur: Suç kast ile işlenebilir. Failin gebeliği sona erdirme kastıyla hareket etmesi gerekmektedir.
ÇOCUK DÜŞÜRTME SUÇUNUN CEZAİ YAPTIRIMLARI
Rızası Olmaksızın Çocuk Düşürtme
Kadının rızası olmaksızın gebeliğin sonlandırılması durumunda fail beş yıldan on yıla kadar hapis cezası alır. Bu durum kadının fiziksel veya ruhsal sağlığına zarar verdiğinde ya da ölümüne sebep olduğunda daha ağır cezalara yol açar.
- Eğer mağdur kadının beden veya ruh sağlığı zarar görürse ceza altı yıldan on iki yıla çıkar (TCK 99/3).
- Eğer mağdur kadın ölürse ceza on beş yıldan yirmi yıla kadar çıkar (TCK 99/3).
Rızaya Dayalı Çocuk Düşürtme (On Haftadan Uzun Gebelikler)
Kanun gebelik süresi on haftadan fazla olan durumlarda tıbbi zorunluluk bulunmadığı halde rızaya dayalı olarak çocuk düşürtmeyi de suç saymaktadır. TCK 99/2’ye göre:
- Gebelik süresi on haftayı geçmiş olan bir kadının rızasıyla çocuk düşürtülmesi durumunda fiili gerçekleştiren kişi iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası alır.
- Çocuğun düşürtülmesine rıza gösteren kadın hakkında ise bir yıla kadar hapis veya adli para cezası öngörülmektedir.
Bu durumda da kadının sağlık durumuna göre cezalar ağırlaşır:
- Kadının beden veya ruh sağlığı zarar görürse fail üç yıldan altı yıla kadar hapis cezası alır (TCK 99/4).
- Kadının ölmesi halinde ceza dört yıldan sekiz yıla kadar çıkmaktadır (TCK 99/4).
Yetkisiz Kişiler Tarafından Çocuk Düşürtme
Gebelik süresi on haftayı aşmamış olsa bile çocuk düşürtme yetkisi olmayan bir kişi tarafından gerçekleştirildiğinde, fail için ceza artar:
- TCK 99/5 uyarınca yetkili olmayan bir kişinin gebeliği sonlandırması halinde iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası alır.
- Eğer diğer fıkralarda belirtilen suçlar yetkisiz kişi tarafından işlenirse ilgili fıkraya göre verilecek ceza yarı oranında artar.
Tecavüz veya Cinsel Saldırı Sonucu Gebeliklerin Sonlandırılması
TCK 99/6, kadının bir suç mağduru olarak gebe kalması halinde belirli şartlar altında gebeliğin sonlandırılmasını suç saymamaktadır. Buna göre:
- Gebelik süresi yirmi haftayı geçmemişse ve
- Kadının rızası bulunuyorsa,
- Gebelik, uzman hekimler tarafından ve hastane ortamında sonlandırıldığında bu fiili gerçekleştiren kişiye ceza verilmez.
Bu düzenleme tecavüz veya cinsel saldırı sonucu oluşan gebeliklerin mağdur kadın açısından travmatik etkilerini azaltmak amacıyla getirilmiştir.
ÇOCUK DÜŞÜRTME SUÇUNDA UZLAŞMA
Çocuk düşürtme suçu uzlaştırmaya tabi suçlar arasında değildir. Bu nedenle taraflar arasında uzlaşma sağlansa bile yargılama süreci devam eder. Bu bağlamda, kamu davası düşmez.
ÇOCUK DÜŞÜRTME SUÇUNDA ŞİKÂYET
Çocuk düşürtme suçu şikâyete bağlı bir suç değildir. Savcılık, suçun işlendiğini öğrendiğinde re’sen soruşturma başlatır. Mağdur kadının şikâyetçi olup olmaması yargılama sürecini etkilemez.
ÇOCUK DÜŞÜRTME SUÇUNDA GÖREVLİ MAHKEME
Bu suçta Asliye Ceza Mahkemesi görevlidir.
ÇOCUK DÜŞÜRTME SUÇUNDA CEZANIN ERTELENMESİ
Cezanın ertelenmesi hükmolunan hapis cezasının belirli şartlar altında infaz edilmemesi anlamına gelir. Şartların oluşması halinde cezanın ertelenmesi mümkündür.
ÇOCUK DÜŞÜRTME SUÇUNDA HÜKMÜN AÇIKLANMASININ GERİ BIRAKILMASI (HAGB)
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB), sanığın belirli bir denetim süresi boyunca suç işlememesi halinde cezanın infaz edilmemesi anlamına gelir. Ancak, HAGB’nin uygulanabilmesi için cezanın iki yıl veya daha az olması gerekmektedir. Yine hakimin vermiş olduğu kararda şartların oluşması halinde hükmün açıklanmasının geri bırakılması karar verme durumu vardır.
ÇOCUK DÜŞÜRTME SUÇUNDA ETKİN PİŞMANLIK
Türk Ceza Kanunu‘nda çocuk düşürtme suçu için özel bir etkin pişmanlık hükmü bulunmamaktadır. Bu sebeple etkin pişmanlık hükümleri uygulanmaz.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE SONUÇ
TCK 99. madde kapsamında çocuk düşürtme suçu toplumun etik, ahlaki ve ayrıca hukuki değerleri ile kadının bedensel bütünlüğü arasındaki dengeyi koruma amacı taşımaktadır. Kanun koyucu, kadının rızasının olup olmamasına gebelik süresine ve fiilin failine bağlı olarak farklı ceza yaptırımları öngörmüştür.
Özetle:
- Özellikle kadının rızası olmadan çocuk düşürtme en ağır yaptırımlardan birine tabidir.
- On haftayı aşan gebeliklerde tıbbi zorunluluk olmadıkça rızaya dayalı çocuk düşürtme de suçtur.
- Ayrıca yetkisiz kişiler tarafından gerçekleştirilen tüm gebelik sonlandırmaları cezai yaptırıma tabidir.
- Cinsel saldırı sonucu oluşan gebelikler yasal çerçevede belirli şartlar sağlandığında suç teşkil etmez.
Kanun kadının bedensel bütünlüğünü koruma amacıyla kapsamlı bir düzenleme yapmıştır. Uygulamada ise hekimlerin ve hukukçuların bu kuralları dikkatle değerlendirmesi özellikle mağdur kadınların haklarının korunması açısından büyük önem taşımaktadır.
👉 Hemen bizimle iletişime geçin
📌 Menderes Ceza Avukatı – Av. Ardahan ÇAKIR
📍 Kasımpaşa Mah. 203 Sk. No:1 İç Kapı No:103 Menderes/İZMİR
📞 +90 530 180 82 49