Kamu görevlileri kamu düzeninin sağlanması ve adaletin tesis edilmesi amacıyla belirli yükümlülüklere sahiptir. Bu yükümlülüklerden biri de görevleriyle bağlantılı olarak öğrendikleri suçları yetkili makamlara bildirme sorumluluğudur. Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) 279. maddesi, bu yükümlülüğe aykırı davranan kamu görevlileri için cezai yaptırımlar öngörmektedir.
KAMU GÖREVLİSİNİN SUÇU BİLDİRMEME SUÇU
Türk Ceza Kanunu Madde 279:
“(1) Kamu adına soruşturma ve kovuşturmayı gerektiren bir suçun işlendiğini göreviyle bağlantılı olarak öğrenip de yetkili makamlara bildirimde bulunmayı ihmal eden veya bu hususta gecikme gösteren kamu görevlisi, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(2) Suçun, adlî kolluk görevini yapan kişi tarafından işlenmesi halinde, yukarıdaki fıkraya göre verilecek ceza yarı oranında artırılır.”
TCK’nın 279. maddesinde düzenlenen bu suç kamu görevlilerinin görevleriyle bağlantılı olarak öğrendikleri ve kamu adına soruşturma gerektiren suçları yetkili makamlara bildirmemeleri ya da bildirimde gecikmeleri halinde ortaya çıkar.
Suçun Unsurları
Bu suçun oluşması için belirli unsurların gerçekleşmesi gerekmektedir:
- Fail: Suçun faili yalnızca bir kamu görevlisidir. Kamu görevlisi kavramı, TCK’nın 6. maddesinde tanımlanmıştır. Buna göre, kamusal bir faaliyetin yürütülmesine atama veya seçilme yoluyla katılan kişiler kamu görevlisi sayılmaktadır.
- Fiil: Kamu görevlisinin göreviyle bağlantılı olarak öğrendiği bir suçu yetkili makamlara bildirmemesi veya bildirimde gecikmesi.
- Suçun Konusu: Kamu adına soruşturma ve kovuşturma gerektiren bir suçtur. Yani şikâyete bağlı suçlar bu kapsamda değerlendirilemez.
- Maddi Unsur: Kamu görevlisinin suçu öğrenmesine rağmen yetkili makamlara bildirimde bulunmaması veya gecikmesi suçun maddi unsurunu oluşturur.
CEZAİ YAPTIRIMLAR
TCK 279. maddeye göre kamu görevlisinin suçu bildirmemesi halinde öngörülen ceza şu şekildedir:
- Altı aydan iki yıla kadar hapis cezası
- Adli kolluk görevlisinin bu suçu işlemesi halinde cezanın yarı oranında artar (örneğin, adli kolluk görevlisi için ceza bir yıldan üç yıla kadar olur).
SUÇUN ÖZEL GÖRÜNÜM BİÇİMLERİ
Bu suçun farklı şekillerde ortaya çıkması mümkündür:
- İhmal suretiyle işlenmesi: Kamu görevlisinin bilerek ve isteyerek bildirimde bulunmaması.
- Gecikme gösterilmesi: Kamu görevlisinin bildirimde bulunmasına rağmen makul olmayan bir şekilde gecikmesi.
KAMU GÖREVLİSİNİN SUÇU BİLDİRMEME SUÇUNA İLİŞKİN ÖRNEKLER
- Bir doktorun, hastaneye gelen ve suç teşkil eden bir yaralanması olan hastayı polise bildirmemesi.
- Bir öğretmenin, öğrencisine karşı işlenen bir suçu öğrenmesine rağmen yetkililere bildirmemesi.
- Bir belediye zabıtasının, rüşvet alındığını öğrenmesine rağmen yetkililere haber vermemesi.
- Polis memurunun, işlediği suç hakkında bilgi sahibi olduğu kişiyi koruması ve yetkili makamlara haber vermemesi.
KAMU GÖREVLİSİNİN SUÇU BİLDİRMEMESİ SUÇUNDA UZLAŞMA
TCK 279 kapsamında düzenlenen kamu görevlisinin suçu bildirmemesi suçu uzlaşma kapsamında değildir. Suçun mağduru kamu olduğu için taraflar arasında uzlaşma mekanizması olmaz.
KAMU GÖREVLİSİNİN SUÇU BİLDİRMEMESİ SUÇUNDA ŞİKAYET
Bu suç şikayete tabi olmayan suçlar arasındadır. Savcılık kamu adına re’sen soruşturma başlatır. Yani suçtan haberdar olan herhangi bir kişinin şikayet etmesine gerek yoktur.
KAMU GÖREVLİSİNİN SUÇU BİLDİRMEMESİ SUÇUNDA GÖREVLİ MAHKEME
Bu suçta görevli mahkeme Asliye Ceza Mahkemesi‘dir. Kamu görevlisinin sıfatına veya suçun işlendiği bağlama göre farklı bir mahkeme belirlenmez.
KAMU GÖREVLİSİNİN SUÇU BİLDİRMEMESİ SUÇUNDA CEZANIN ERTELENMESİ
Sanık hakkında iki yıl veya daha az süreli hapis cezası verilirse mahkeme cezanın ertelenmesine karar verebilir. Sanık belirlenen denetim süresinde kasıtlı bir suç işlemezse cezası infaz olmaz.
KAMU GÖREVLİSİNİN SUÇU BİLDİRMEMESİ SUÇUNDA HÜKMÜN AÇIKLANMASININ GERİ BIRAKILMASI (HAGB)
Ceza 2 yıl veya daha az ise ve diğer şartların oluşması durumunda mahkeme HAGB kararı verir. Bu durumda fail 5 yıl içinde başka bir suç işlemezse ceza hiç uygulanmaz. Sabıka kaydına işlemez.
KAMU GÖREVLİSİNİN SUÇU BİLDİRMEMESİ SUÇUNDA ETKİN PİŞMANLIK
TCK 279’da etkin pişmanlık hükmüne yer verilmemiştir.
SONUÇ
TCK 279. madde ile kamu görevlilerinin kamu düzeninin korunması ve suçların ortaya çıkarılması konusundaki sorumlulukları artırılmaktadır. Bu suçun işlenmesi halinde kamu görevlisi hakkında hapis cezası uygulanabilir. Özellikle adli kolluk görevlileri için ceza oranının artırılması bu meslek grubu için daha ağır bir sorumluluk getirmektedir. Kamu görevlilerinin suçu bildirme yükümlülüğü hukukun üstünlüğünü sağlamak ve adaletin tesisi açısından büyük önem taşımaktadır.
👉 Hemen bizimle iletişime geçin
📌 Menderes Ceza Avukatı – Av. Ardahan ÇAKIR
📍 Kasımpaşa Mah. 203 Sk. No:1 İç Kapı No:103 Menderes/İZMİR
📞 +90 530 180 82 49