Miras payının devri sözleşmesi, mirasçının miras hakkını başka bir mirasçıya veya üçüncü kişiye devretmesi anlamına gelir. Türk Medeni Kanunu’nun 677. maddesi uyarınca, bu tür sözleşmelerin geçerli olması belirli şekil şartlarına bağlıdır.
Yasal Düzenleme – TMK m.677
“Terekenin tamamı veya bir kısmı üzerinde miras payının devri konusunda mirasçılar arasında yapılan sözleşmelerin geçerliliği yazılı şekle bağlıdır.
Bir mirasçının üçüncü kişiyle yapacağı böyle bir sözleşmenin geçerliliği, noterlikçe düzenlenmesine bağlıdır. Sözleşme bu kişiye paylaşmaya katılma yetkisi vermez; sadece paylaşma sonunda mirasçıya özgülenen payın kendisine verilmesini isteme hakkını sağlar.”
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 677. maddesine göre:
- Mirasçılar arasında olan miras payı devri sözleşmelerinin geçerliliği için yazılı şekil yeterlidir.
- Eğer bir mirasçı, payını üçüncü kişiye devredecekse, bu sözleşmenin geçerliliği noterde resmi olarak düzenlenmiş olmasına bağlıdır.
- Üçüncü kişi, sadece paylaşım sonucunda mirasçıya düşen malları talep eder; paylaşmaya doğrudan katılamaz.
AÇILMIŞ VE AÇILMAMIŞ MİRAS AYRIMI
- Açılmış mirasta (miras bırakanın vefatından sonra) yapılan devirler geçerlidir. Ancak şekil şartlarına uyması gerekir.
- Açılmamış mirasta (miras bırakan hayattayken), mirasçıların kendi aralarında yaptığı devrin geçerliliği için sadece adi yazılı şekil yeterlidir. Ancak mirasbırakanın izni veya katılımı yoksa, bu sözleşmeler geçersizdir (TMK m.678).
ELBİRLİĞİ VE PAYLI MÜLKİYETTE MİRAS PAYININ DEVRİ
- Mirasın intikaliyle taşınmazlar elbirliği mülkiyeti ile mirasçılara geçer. Bu aşamada yapılan devirler yazılı şekil şartı ile geçerlidir.
- Paylı mülkiyete geçtikten sonra ise taşınmaz üzerindeki payın devri için tapuda resmi şekilde işlem yapılması zorunludur (TMK m.706, TBK m.237).
- Tüm mirasçıların katılımı olmadan yapılan devirler paylı mülkiyette geçersizdir.
ZAMANAŞIMI VE HAK NİTELİĞİ
- Miras payının devri sözleşmesinin ayni hak mı yoksa şahsi hak mı doğurduğu konusunda farklı görüşler vardır.
- Tüm mirasçılara yapılan devirlerde, işlem ayni hak doğurur ve zamanaşımına tabi değildir.
- Bazı mirasçılara yapılan kısmi devirlerde ise işlem borçlandırıcı niteliktedir. Bu bağlamda, şahsi hak doğurur ve 10 yıllık zamanaşımına tabidir (BK m.125).
İPTAL DAVASI AÇILABİLİR Mİ?
- Açılmamış mirasta yapılan miras payı devri sözleşmesi ancak sözleşmenin taraflarınca iptal olur.
- Mirasçının alacaklısı, bu sözleşmenin iptalini doğrudan isteyemez. Ancak tasarrufun iptali davası gibi dolaylı yollara başvurulabilir. Örneğin, TMK m.617’deki ret iptali hükümleri kıyasen uygulanamaz.
ÖZETLE
Miras payının devri sözleşmesi, mirasçılar arasındaki ilişkilerde sıklıkla olan bir hukuki işlemdir. Ancak geçerliliği, tarafların kim olduğuna, mirasın açılmış olup olmamasına ve mülkiyet türüne göre değişen ciddi şekil şartlarına tabidir. Bu nedenle sözleşme yapmadan önce hukuki danışmanlık almak büyük önem taşır.
AVUKAT DESTEĞİ ALMAK NEDEN ÖNEMLİDİR?
Miras payının devri (temliki), hassas bir hukuki değerlendirme gerektirir. Eğer bu konuda hukuki bir ihtilaf yaşıyorsanız, bir avukata danışmanız hak kaybı yaşamamanız adına oldukça önemlidir.
⚖️Bizimle iletişime geçin – Size en doğru hukuki desteği sağlayalım.
📌 Menderes Miras Avukatı – Av. Ardahan ÇAKIR
📍 Kasımpaşa Mah. 203 Sk. No:1 İç Kapı No:103 Menderes/İZMİR
📞 +90 530 180 82 49